Get Adobe Flash player

Galeria

Licznik odwiedzin

Dzisiaj5
Wczoraj4
Wizyt w tygodniu5
Wizyt w miesiącu207
Łącznie wizyt9531

HENRYK SIENKIEWICZ - GŁÓWNE DATY ŻYCIA I TWÓRCZOŚCI


     1846

Dnia 5 maja Henryk Adam Aleksander Pius, syn Józefa i Stefanii z Cieciszowskich, Sienkiewicz rodzi się z domu wujostwa w Woli Okrzejskiej pod Łukowem.

     1858
Dwunastolatek rozpoczyna naukę w gimnazjum realnym w Warszawie, w gmachu dzisiejszego uniwersytetu; w roku 1862 przenosi się do gimnazjum II w Pałacu Staszica, a stamtąd w roku 1864 do gimnazjum IV, które po rocznej przerwie na guwernerce w Poświętnym, dziasiaj przedmieściu Płońska, kończy w roku 1866. Tam pisze pierwsze utworzy literackie.


     1866
Po egzaminie wstępnym w Szkole Głównej zapisuje się na wydział prawny, z którego przenosi się na lekarski, a wreszcie filologiczny, na którym studiuje do roku 1871. Studiów nie ukończył.

     1869
W kwietniu ukazuje się drukiem pierwszy utwór Sienkiewicza - recenzja teatralna w "Przeglądzie Tygodniowym", a w "Tygodniku Ilustrowanym" studium o Mikołaju Sępie Szarzyńskim. Powstaje powieść "Na marne", pisana głównie w Warszawie.

     1872
"Na marne" ukazuje się w dwutygodniku "Wieniec": w "Przeglądzie Tygodniowym" pod pseudonimem Litwos wychodzą "Humoreski z teki Worszyłły". Sienkiewicz rozpoczyna pracę dziennikarską w "Gazecie Polskiej".


     1874
W marcu u ciotki-kanoniczki poznaje Marię Kellerównę, córkę wysokiego urzędnika pocztowego. W lipcu uroczyste zaręczyny i pierwsza podróż zagraniczna do Brukseli i Paryża, utrwalona w listach do narzeczonej. W listopadzie papa Keller zrywa listownie zaręczyny córki.


     1875
Powstają nowele: "Sielanka", "Stary sługa" i "Hania" drukowane na łamach "Gazety Polskiej" (1876).  Żywe stosunki z cyganerią literacką, malarską i aktorską, m.in. ze Stanisławem Witkiewiczem, Józefem Chełmońskim i z rodziną Heleny Modrzejewskiej. 19 lutego 1976 Sienkiewicz wyjeżdża jako korespondent "Gazety Polskiej" do Ameryki. Po pobieżnym poznaniu stanów wschodnich osiada w Kalifornii, najpierw północnej (San Francisco, Sebastopol, Haywood), potem południowej, w okolicach Los Angeles. Z Ameryki przesyła i drukuje w "Gazecie Polskiej" "Listy z podróży" i nowele "Szkice węglem" (1877)


     1878
W marcu Sienkiewicz wraca do Europy. Od kwietnia bawi w Paryżu i w Normandii, gdzie w Grandcamp spotyka się z Adamem Asnykiem; przez cały ten czas pracuje nad nowelami o tematyce amerykańskiej ("Przez stepy, "Orso", "Komedia z pomyłek") i polskiej ludowej ("Jamioł", "Janko Muzykant") oraz pisuje do prasy warszawskiej.

     1879
Wiosną jedzie z odczytami do Lwowa, Szczawnicy i Krynicy. Goszczony przez przyjaciół inżyniera Abakanowicza, poznaje zabytkowy Zbaraż. Po wycieczce galicyjskiej jedzie do Włoch. W Wenecji poznaje siostry Szetkiewiczówny, córki zamożnego niegdyś obywatela Litwy, który swój udział w powstaniu przypłacił konfiskatą majątku i zesłaniem, a po powrocie do kraju zamieszkał z rodziną w Warszawie. We Włoszech powstają nowele: "Z pamiętnika korepetytora" i "Za chlebem". Równocześnie w firmie Gebethner i Wolff wychodzą zbiorowe "Pisma" (do roku 1920 wyjdzie 38 tomów). Tom I ukazuje się w październiku, na miesiąc przed powrotem pisarza do Warszawy.

     1880
Zajęty pracą dziennikarską, odczytową i literacką ("Latarnik"), Sienkiewicz zabiega o rękę Marii Szetkiewiczówny i po rocznych staraniach poślubia ją 18 sierpnia 1881r.

     1882
W końcu stycznia obejmuje redakcję "Słowa", dziennika z programem "krzewienia zdrowego postępu na gruncie poszanowania tradycji i wiary narodu". W fotelu redaktorskim czuje się źle, dusi się w małomiasteczkowej atmosferze ówczesnej Warszawy. Leczy się w Nałęczowie i odbywa wycieczkę do Białowieży. Równoczesnie pracuje nad nowelami (m.in. pisze "Bartka Zwycięzcę") i robi przygotowania do wielkiej powieści historycznej. Rodzi się syn Henryk Józef.

     1883
Od maja do marca  roku następnego na łamach "Słowa" drukuje się "Ogniem i mieczem". Rodzi się córka Jadwiga.

     1884
Sukces "Ogniem i mieczem" (we wrześniu druk z książce) skłania autora do intensywnej pracy nad "Potopem", od października tego roku do sierpnia 1886. Towarzyszy chorej na gruźlicę żonie do Włoch, następnie do Francji, Bawarii i Meranu, i ponownie na Riwierę włoską; zawalony korektami i narażony na wyścig z maszynami drukarskimi, trwa na straconym posterunku w walce o życie żony.

     1885
W paździeniku umiera w sanatorium pani Maria Sienkiewiczowa. W grudniu posarz odwiedza po raz pierwszy zakład wodoleczniczy Winternitza w Kaltenleutgeben pod Wiedniem.

     1886
W sierpniu w tymże zakładzie kończy pracę nad "Potopem". Między tymi dwoma pobytami w Kaltenleutgeben bawi w Warszawie, gdzie poznaje będącego tam z wizytą duńskiego krytyka literackiego, piszącego o literaturze polskiej, Jerzego Brandesa.
Dwa miesiące letnie spędza w Zakopanem, a w październiku wyrusza w towarzystwie współredaktora, Antoniego Zaleskiegoi i malarza Kazimierza Pochwalskiego do Konstantynopola. W drodze powrotnej spędza dwa tygodnie w Atenach, kilkanaście dni w Neapolu, Rzymie i Florencji. Rok kończy w Krakowie u swego szwagra, prof. Edwarda Janczewskiego.

     1887
Po wycieczce myśliwskiej na Litwę, Sienkiewicz obmyśla "Pana Wołodyjowskiego", za którego druk w "Słowie" (1887-88) otrzyma po raz pierwszy wysokie honorarium (ok. 8 tys. rubli tj. 4 tys. dolarów). Wiosnę spędza w Krakowie, Wiedniu i Abbacji (Opatii), gdzie zaczyna pisać "Pana Wołodyjowskiego". W połowiek roku rezygnuje ze stanowiska redaktora "Słowa". Lato spędza w Belgii,w jesieni odbywa wycieczkę do Anglii i Francji oraz leczy się w Gastein w Niemczech.

     1888
Pierwsze miesiące spędza głównie w "chacie" Dembowskich w Zakopanem, w maju gości u Krasińskich w Radziejowicach, następnie znowu na kuracji w Kaltenleutgeben, po czym w Sopocie i Ostendzie. W jesieni bawi ponad miesiąc w Hiszpanii, odwiedza Paryż i Kraków, pod koniec listopada wraca do Warszawy. Plon literacki roku stanowią: "Pan Wołodyjowski", ukończony w Zakopanem, szkic "Wycieczka do Aten" oraz humoreska "Ta trzecia". Otrzymuje od nieznanego ofiarodawcy dar 15 tys. rubli.

     1889
Sienkiewicz przekazuje anonimowy dar Akademii Umiejętności w Krakowie na stypendium dla zagrożonych gruźlicą artystów i uczonych. W pierwszych tygodniach roku bawi u Dembowskich; tutaj rodzi się pomysł powieści  współczesnej, zatytułowanej początkowo "W pętach" później "Bez dogmatu". Wiosnę spędza w Krakowie, Wiedniu, Abbacji i Kissingen, początek lata w Krakowie i Zakopanem (gdzie pisze "Sabałową bajkę", miesiące dalsze na Helgolandzie i w Ostendzie, jesień w Zakopanem i Krakowie, początek zimy w Kaltenleutgeben, skąd pod koniec listopada wraca do Warszawy. Od pobytu na Helgolandzie pracuje nad "Bez dogmatu".

     1890
Wiosenne miesiące w północnych Włoszech wypełnia pisarzowi praca nad "Bez dogmatu". W lecie uczestniczy w uroczystym pogrzebie Mickiewicza na Wawelu. Jesień spędza w Zakopanem i Krakowie, gdzie we wrześniu kończy "Bez dogmatu". W Paryżu i Biarritz krystalizuje się pomysł wyprawy myśliwskiej do Afryki. Sienkiewicz udaje się z Neapolu do Kairu, gdzie dociera w ostatnich dniach grudnia.

     1891
Miesięczny pobyt w Egipcie, zakłócony chorobą gardła i podróż morska do Zanzibaru. Wyprawa, przerwana przez febrę, zostaje opisana w "Listach z Afryki", drukowanych w "Słowie" (1891-92), którego redakcja imprezę tę finansowała. Rekonwalescencja w Zakopanem i            Kaltenleutgeben oraz praca nad  "Listami z Afryki" wypełniają całość tego roku.

     1892
Kraków, Zakopane, Wiedeń, Kaltenleutgeben, Karlsbad, ponownie Zakopane, gdzie spędza lato, Warszawa i Radziejowice - oto etapy wędrówki pisarza. Plonem literackim roku są nowele "U źródła" i "Pójdźmy za nim", życiowym zaś - poznanie rodziny Wołodkowiczów i pomysł małżeństwa z młodziutką Marynuszką. Zaręcza się z nią w Odessie.

     1893
Kłopotom narzeczeńskim towarzyszą prace nad "Rodziną Połanieckich", zaliczka na którą umożliwia pisarzowi konkury. Lato spędza w Zakopanem, Trenczynie i  Rogalinie na pisaniu powieści oraz na pertraktacjach z niechętną mu przyszłą teściową. Późną jesienią (11 listopada) poślubia w Krakowie Marynuszkę i wyjeżdża z nią do Włoch. W Nervi dochodzi do ucieczki młodej żony.

     1894
Pierwsza połowa roku we Włoszech i Kaltenleutgeben upływa pisarzowi na staraniach o rozwód i dalszej pracy nad "Rodziną Połanieckich". Lato w Zakopanem, gdzie odczytuje szkic scen  z "Quo vadis"; jesień w Trenczynie oraz początek zimy w Lugano wypełnia mu kuracja. W październiku kończy "Rodzinę Połanieckich" w Parc St. Maur pod Paryżem.

     1895
W Warszawie rozpoczyna powieść "Quo vadis", którą pisze w Kaltenleutgeben, Zakopanem i Trenczynie, nosi się z pomysłem "Krzyżaków".

     1896
Po dwuletnich zabiegach uzyskuje rozwód. W lutym kończy w Nicei "Quo vadis". Dzięki pomocy Hipolita Wawelberga w sprawie taniego wydania "Trylogii" i układowi z Gebethnerem i Wolffem o wydanie 18 tomów "Pism", Sienkiewicz zdobywa niezależność finansową. Maj spędza w wilii inż. Abakanowicza w Ploumanach nad Atlantykiem, gdzie "nie brał pióra do ręki", czerwiec w Schinznach w Szwajcarii, lipiec i wrzesień w Zakopanem, sierpień w Trenczynie, październik w Kaltenleutgeben.
Od lipca pisze "Krzyżaków", w październiku powstaje nowela "Na jasnym brzegu". W grudniu wiele miast święci 25-lecie jego twórczości, Sienkiewicz otrzymuje członkostwo Cesarskiej Akademii Nauk w Petersburgu.

     1897
Dalsza praca nad "Krzyżakami". Wyjazd do Paryża i Carrary w związku ze sprawą pomnika Mickiewicza w Warszawie. Wypoczynek w Ragaz w Szwajcarii, gdzie poznaje Jeremiasza Curtina, swego tłumacza, potem w Wenecji, a wreszcie w Nicei.

     1898
W lutym Sienkiewicz bawi w Nicei, w maju w Ploumanach, w lipcu w Paryżu, miesiące jesienne poświęca dalszym zabiegom o pomnik Mickiewicza. W grudniu, w dzień Wigilii, pomnik zostaje odsłonięty wśród milczenia tłumów. Władze rosyjskie nie dopuściły do przemówień. Sienkiewicz prowadzi Marię Górecką, córkę Mickiewicza, przybyłą na uroczystość z Paryża.

     1899
W styczniu pobyt w Nałęczowie, w lutym w Krakowie. W marcu obejmuje Sienkiewicz prezesostwo w warszawskiej Kasie Przezorności i Pomocy dla Literatów i Dziennikarzy; w lipcu wycieczka do Zakopanego, w sierpniu na Lido. We wrześniu bierze udział w uroczystości odsłonięcia w Miłosławiu w Wielkopolsce pomnika Słowackiego, poznaje tam Marię Radziejewską. W grudniu w Warszawie uczestniczy w zebraniu wychowanków Szkoły Głównej w sprawie udziału w jubileuszu Uniwersytetu Jagiellońskiego.

     1900
W Parc St. Maur 10 marca kończy "Krzyżaków". W czerwcu bierze udział w uroczystościach jubileuszowych Uniwersystetu Jagiellońskiego i otrzymuje doktorat honoris causa. Sprzedaje prawa autorskie na wydanie "Krzyżaków" Gebethnerowi i Wolffowi za 70 tys. rubli.
W lipcu wypoczynek z Zakopanem, w sierpniu w Bretanii, we wrześniu kuracja w Karlsbadzie. W ciągu całego roku odbywają się w Krakowie, Poznaniu i Lwowie uroczystości jubileuszowe Sienkiewicza. Koronuje je 22 grudnia wspaniały obchód w sali ratusza warszawskiego, na którym pisarzowi wręczono akt własności Oblęgorka, majątku ziemskiego w Kielecczyźnie, jako "daru narodowego".

     1901
Doniosłym wydarzeniem roku spędzonego częściowo w Krakowie i Zakopanem, a urozmaiconego polowaniami, było wystąpienie Sienkiewicza z odezwą w sprawie dzieci polskich we Wrześni. Odezwą tą rozpoczyna swoją kampanię antypruską, prowadzoną odtąd do końca życia.

     1902
Przedwiośnie spędza w Krakowie i w Szwajcarii, lato w Oblęborku. Wystawa obrazów malarzy polskich ilustrujących dzieła Sienkiewicza objeżdża wiele miast rosyjskich.

     1903
Kampania młodych pisarzy, zwłaszcza Stanisława Brzozowskiego, przeciw Sienkiewiczowi, wywołana jego wystąpieniem przeciw nadmiarowi erotyzmu w ich utworach. Jesienią Sienkiewicz organizuje akcję pomocy dla ofiar powodzi.

     1904
Sienkiewicz otrzymuje Legię Honorową od rządu francuskiego. 5 maja małżeństwo w Marią Babską. 22 października wystawienie przeróbki scenicznej "Ogniem i mieczem" w teatrze Sary Bernhardt w Paryżu. Sienkiewicz pisze "List otwarty Polaka do ministra rosyjskiego" w sprawie autonomii i szkolnictwa polskiego.

     1905
3 maja odezwa "Naród sobie" i początki współpracy z Macierzą Szkolną. 20 sierpnia ukończenie powieści "Na polu chwały", jesienią żywy udział w akcji politycznej w Warszawie, zademonstrowany przemówieniem balkonowym w czasie manifestacji 5 listopada.
10 grudnia otrzymuje Sienkiewicz nagrodę Nobla w Sztokholmie.

     1906
Członkostwo Serbskiej Akademii Nauk i rzymskiej "Arkadii". Kontakty z Narodową Demokracją i projekt kandydowania do "Dumy". Akcja listowna w sprawie pomocy dla ofiar rewolucji, prowadzona wśrod Polonii amerykańskiej. Wystąpienie przeciw antypolskiej polityce Prus w "Liście otwartym do J.C.M.Wilhelma II, Króla Pruskiego, ogłoszonym przez prasę całej niemal Europy.

     1907
Praca nad powieścią "Wiry"

     1909
Międzynarodowa ankieta - książka "Prusse et Pologne". Ukończenie "Wirów".  Kilkakrotne wyjazdy do Włoch, Szwajcarii,n Austrii, kłopoty z testamentem von Olszewskiego.

     1910
Kontynuacja działalności publicystycznej. Praca w Szwajcarii, w Bretanii, we Włoszech i w Polsce nad powieścią "W pustyni i w puszczy".

     1911
Druk "W pustyni i w puszczy". Wyjazdy do Krakowa, do Francji i Szwajcarii. Praca nad powieścią "Legiony", ukończona w roku 1914.

     1912
Panorama "Quo vadis" Jana Styki w Paryżu.

     1913
"Quo vadis" dwukrotnie sfilmowane we Francji i Włoszech.

     1914
W sierpniu wyjazd z kraju do Wiednia po wybuchu wojny, a następnie, 3 października, do Szwajcarii.

     1915
Zorganizowanie w Vevey Szwajcarskiego Generalnego Komitetu Pomocy Ofiarom Wojny w Polsce. Działalność publicystyczna w tej sprawie. Pogorszenie się stanu zdrowia pisarza.

     1916
Prace i dni komitetowe. Siedemdziesięciolecie urodzin pisarza. 15 listopada zgon na sklerozę naczyń wieńcowych, 22 listopada pogrzeb. 25 listopada "Wspomnienie" w "Tygodniku Ilustrowanym", ostatni utwór Sienkiewicza.

     1924
27 października sprowadzenie prochów Sienkiewicza do Warszawy i pochowanie ich w podziemiach Katedry Św. Jana.

Logowanie